najnowsze

zobacz również

Czołg w wersji eko, czyli cała prawda o nosorożcu indyjskim

- Advertisement -

Gdyby matka natura postanowiła zaprojektować żywy czołg a potem uznała, że brakuje mu odrobiny stylu retro, powstałby nosorożec indyjski (Rhinoceros unicornis).

To zwierzę wygląda tak, jakby w trakcie ewolucji ktoś po prostu założył mu za duży garnitur z grubej skóry i zapomniał wyprasować fałd.

Nosorożec indyjski nie bawi się w półśrodki. Jest drugim co do wielkości ssakiem lądowym Azji (zaraz po słoniu indyjskim) i z łatwością mógłby uszkodzić wagę w miejscowej stacji kontroli pojazdów.
  • Waga: Dorosły samiec waży od 1800 do nawet 2700 kg (to mniej więcej tyle, co spory SUV po załadowaniu bagaży na wakacje). Samice są nieco zgrabniejsze, ale nadal ważą solidne 1600 kg.
  • Wzrost: Około 1,7 do 2 metrów w kłębie. Jeśli staniesz obok niego, zobaczysz głównie ścianę szarej skóry.
  • Róg: W przeciwieństwie do swoich afrykańskich kuzynów, nosorożec indyjski ma tylko jeden róg. Ma on zazwyczaj od 20 do 50 cm długości i jest zrobiony z keratyny — czyli dokładnie tego samego materiału, z którego składają się Twoje paznokcie i włosy.
Nosorożec indyjski wrocławskiego zoo oraz jego opiekun. Zdjęcie: Przemysław Saracen

Oaza spokoju, dopóki nie przekroczysz granicy

Wbrew pozorom nosorożec indyjski nie spędza całego dnia na szukaniu kłopotów. To w gruncie rzeczy spokojny samotnik i wielki fan powolnego życia.

Jednak ten „spokojny olbrzym” ma kilka specyficznych cech osobowości:

  • Miotacz ognia na krótkim loncie: Choć z natury preferuje ignorowanie świata, zaskoczony lub rozdrażniony potrafi rozpędzić się do 40-50 km/h. Wierz mi, 2,5 tony pędzące z prędkością miejskiego samochodu potrafi przekonać każdego do zmiany zdania.
  • Tajna broń — zęby, nie róg: Większość ludzi myśli, że nosorożec taranuje wrogów rogiem. Błąd! Nosorożec indyjski w walce używa swoich dolnych, ostrych jak brzytwa zębów siecznych. Gryzie tak mocno, że potrafi zadać głębokie rany nawet innym nosorożcom.
  • Spa to jego życie: Upały spędza w błocie lub rzekach. Błoto służy mu jako naturalny krem z filtrem UV oraz maść na owady.

Czy nosorożec indyjski wpadnie do Ciebie z wizytą?

Nosorożce indyjskie żyją głównie w Indiach (zwłaszcza w stanie Asam, w parku Kaziranga) oraz w Nepalu. Problem polega na tym, że ich tereny coraz częściej sąsiadują z wioskami i polami uprawnymi.

Nosorożce niespecjalnie przejmują się płotami. Jeśli w pobliżu ich terenu znajduje się pole ryżu, kukurydzy czy soczewicy, nosorożec po prostu tam wejdzie i zje darmową kolację. Dla lokalnych rolników nocne spotkanie z 2- tonowym smakoszem w ogrodzie to chleb powszedni.

Choć rzadko atakują ludzi bez powodu, przypadkowe bliskie spotkania w terenach zamieszkałych bywają niebezpieczne — szczególnie jeśli wejdzie się w drogę matce z młodym lub samcowi w złym humorze. W miasteczkach graniczących z rezerwatami widok nosorożca spacerującego poboczem drogi nie jest niczym nadzwyczajnym!

Krótkie ciekawostki, które zaskoczą Twoich znajomych

  • Pancerz z zawiasami: Fałdy na jego ciele wyglądają jak zbroja rycerska, ale pod „płytami” są elastyczne. Dzięki nim zwierzę może się swobodnie schylać i poruszać, mimo ultra- grubej skóry.
  • Głuchy jak pień, ale ma genialny węch: Nosorożce mają bardzo słaby wzrok. Jeśli staniesz bez ruchu pod wiatr kilkanaście metrów od niego, prawdopodobnie w ogóle Cię nie zauważy. Za to węch i słuch mają absolutnie doskonałe.
  • Toaleta publiczna: Nosorożce mają swoje stałe miejsca do załatwiania potrzeb (tzw. latryny). Służą im one do komunikacji — wąchając odchody innych, wiedzą, kto niedawno tędy przechodził i w jakim był nastroju.

Historia ochrony nosorożca indyjskiego

to jeden z najbardziej spektakularnych sukcesów w historii światowego przyrodoznawstwa. Pokazuje, jak stanowcza polityka, zaangażowanie lokalnych społeczności i odrobina sprytu potrafią wyrwać cały gatunek z rąk nieuchronnej zagłady.

Przez wieki nosorożce indyjskie przemierzały ogromne pasma dolin rzecznych wzdłuż Indusu, Gangesu i Brahmaputry. Jednak pod koniec XIX i na początku XX wieku nastąpił niemal całkowity pomór populacji. Masowe polowania dla sportu (głównie przez brytyjskich kolonialistów i lokalnych maharadżów), wycinka trawiastych terenów pod uprawy oraz kłusownictwo doprowadziły do tragedii.
  • Punkt krytyczny: W 1904/1905 roku szacowano, że w słynnym rejonie Kaziranga w stanie Asam na terenie Indii pozostało zaledwie około 12 do 75 osobników! Na całym świecie przetrwało wtedy nie więcej niż 100–200 nosorożców. Gatunek stał dosłownie krok od wyginęcia.
Odmiana losu rozpoczęła się w 1905 roku, kiedy Baronowa Mary Curzon (żona wicekróla Indii) odwiedziła Kazirangę. Gdy nie udało jej się zobaczyć ani jednego nosorożca, przekonała męża do natychmiastowego objęcia tego obszaru ochroną.
  • W 1908 roku utworzono tam rezerwat (Rezerwowy Las Kaziranga), który z czasem przekształcił się w Park Narodowy Kaziranga.
  • Zbrojna ochrona przed kłusownikami stała się priorytetem. Strażnicy parkowi w Indii otrzymali prawo używania broni palnej w obronie własnej oraz w obronie zwierząt, co wysłało jasny sygnał światu przestępczemu.

Gdy populacja w Kazirandze zaczęła powoli rosnąć, pojawiło się nowe ryzyko: trzymanie „wszystkich jaj w jednym koszyku”. Gdyby w jednym parku wybuchła epidemia lub wystąpiła katastrofalna powódź, gatunek mógłby znowu zniknąć.

W 2005 roku uruchomiono ambitny program Indian Rhino Vision 2020 (IRV 2020).

Przesiedlano dorosłe nosorożce z przepełnionych rezerwatów (np. Kaziranga, Pobitora) do parków, w których wyginęły (np. do Parku Narodowego Manas, który odbudował swoją populację niemal od zera). Do walki z kłusownikami wprowadzono drony, kamery termowizyjne, wywiad terenowy oraz specjalne jednostki komandosów.

Dzięki trwającym ponad wiek działaniom:
  • Ponad 4 000 osobników: Światowa populacja nosorożca indyjskiego przekroczyła kamień milowy 4000 sztuk (z czego ponad 3300 żyje w samych Indiach, a reszta głównie w Nepalu).
  • Status na IUCN: W 2008 roku Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody oficjalnie zmieniła status nosorożca indyjskiego z gatunku „zagrożonego” (Endangered) na „narażony” (Vulnerable) — co jest ewenementem na skalę światową.
  • Zero kłusownictwa: W wielu latach (w tym w 2022 r.) w Parku Kaziranga nie odnotowano ani jednego przypadku kłusownictwa, co jest bezprecedensowym sukcesem służb!
Dziś nosorożec indyjski pozostaje symbolicznym dowodem na to, że nawet przy skrajnie małej puli genetycznej i zaledwie kilkudziesięciu ocalałych osobnikach, determinacja ludzka potrafi cofnąć czas.
- Advertisement -
Joanna Warska
Joanna Warska
Jestem trybikiem w maszynie. Trzeba to piszę, nie piszę to wypoczywam na balkonie, trawie lub w ogrodzie.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

od tego autora