fbpx
piątek, 23 kwietnia, 2021
3.9 C
Sobótka

Ohel Elimelecha w Leżajsku. Na tropie jednej z najważniejszych postaci światowego judaizmu.

Tysiące ortodoksyjnych pejsatych i brodatych żydów pogrążonych w głośnej modlitwie. Dynamiczne przechylanie tułowia z przodu w tył. Gwar, podrygi, tańce nastrój na miarę religijnej ekstazy. Czarne ubrania, dziwne, takie trochę śmieczne kapelusze i nastrój pozytywnego dziwactwa. Całość taka nierzeczywista. To były obrazki, które widziałem w mediach w relacjach z obchodów śmierci cadyka Elimelecha w Leżajsku.

A że zawsze przyciągały mnie takie pozytywne dziwactwa to i nie dziwne, że chciałem pojechać w miejsce.

Jorcait, czyli rocznica śmierci Elimelecha jest świętem ruchomym, ale generalnie wypada w marcu. To wtedy do Leżajska zjeżdżają tysiące żydów z całego świata. Potrafi ich być tutaj nawet 10 tysięcy! Jest to bowiem, jak sami mówią spełnienie marzeń każdego z nich.

Źrodło: blog Chasydzi.blogspot.com

Ale poczekajcie, bo możecie nie wiedzieć kim był człowiek, który stanowi inspirację dla tylu ludzi w tylu krajach.

Elimelech Weissblum urodził się w Tykocinie w roku 1717 i zmarł w Leżajsku w roku 1787. Był wybitnym przedstawicielem przedstawicielem chasydyzmu i stał się pierwszym cadykiem w historii judaizmu.

Ale poczekajcie, bo możecie nie wiedzieć, czym był chasydyzm, tak ważny ruch w historii religii mojżeszowej.

Chasydyzm jest ruchem religijnym powstałym w XVIII wieku. Przyjmuje się, że jego twórcą był rabi Israel Ben Eliezer zwany Baal Szem Tow (Pan Dobrego Imienia). (…) Głosił zwalczanie zła nie złem, ale dobrem, które należy dostrzec jako cechę pewnego rodzaju boskości i następnie sprowadzenia go ku dobru. W myśl tego każdy mógł liczyć na oczyszczenie i nagrodę, gdyż człowiek (a w zasadzie jego dusza) jest złączony z Bogiem miłością (hebr. dewekut – przylgnięcie, zespolenie się). (portal misyjne.pl)

Foto: Przemysław Saracen

W roku swej śmierci Elimelech stworzył fundamentalne dla chasydyzmu dzieło pt. “Łagodność Elimelecha”. Cadyk, czyli przywódca religijny był kimś w rodzaju przewodnika duchowego oraz wzorem do naśladowania. Elimelech miał w sobie cząstkę duszy Mojżesza. Podkreślał znaczenie radości odnajdywanej w modlitwie i cieszenie się każdą chwilą.

Był też takim leżajskim doktorem Dolittle, bo jak mówi tradycja rozmawiał ze zwierzętami, ale znał również inne sztuczki: zmieniał boże wyroki, leczył ze śmiertelnych chorób.

Nie dziwne więc, że wkrótce świat obiegły wieści o niezwykłym Elimelechu, a kolejki ustawiały się do niego praktycznie codziennie. Ludzie chcieli wszystkiego. Pieniędzy, zdrowia, pary w lędźwiach. Prosili o śmierć i długie życie.

Kiedy zmarł kolejki nie ustały, a wierni zostawiali kwitki (kwitełech) z prośbami pozostawianymi w miejscu jego spoczynku.

Foto: Przemysław Saracen

I w takie właśnie miejsce trafiłem. Co prawda nie był to marzec, lecz kilka miesięcy później, gdy jesień nieśmiało ogłaszała swoje panowanie.

Leżajsk jest miasteczkiem sennym. Chciałoby się rzec, że nic tu się nie dzieje, a ludzie żyją powoli, swoim trybem. I chyba obok żydowskiej rzeczywistości, która tak bardzo wpłynęła na jedną z najstarszych religii świata.

Przypomniałem sobie tubylców, którzy mówili mi, że w marcu, na lotnisku Jasionka ląduje kilkadziesiąt samolotów dziennie, z których wychodzą brodaci żydzi w chałatach. Jedna z pań mówi mi, jak to luksusowe mercedesy i maybachy lądowały po “po pas” w błocie, bo ich kierowcy byli tak zapatrzeni w nawigację, która potrafiła wyprowadzić zamiast do Leżajska w pole. I wyobraźcie sobie tych taplających się po pas w błocie chasydów wściekłych na kierowców. A przecież powinni czerpać radość z życia 😉

Foto: Przemysław Saracen

Gdyby nie gps za cholerę bym tu nie trafił. Jakby Leżajsk miał gdzieś, że mają u siebie taką atrakcję. Nie ma tu parkingu chyba, że za taki przyjmiemy drogę dojazdową do kirkutu, czyli cmentarza, na którym znajduje się ohel Elimelecha.

Czym jest ohel – spytacie. Jest to grobowiec i jego celem jest nie tylko ochrona znajdującego się tam grobu, ale zapewnienie dobrych warunków dla modlących się tam wiernych.

Wstęp na cmentarz jest płatny, ale jeśli zdecydowanie otworzycie furtkę, wejdziecie tu za darmo. A może po prostu jesienna plucha sprawiła, że nikt nie pilnuje tego miejsca.

Foto: Przemysław Saracen

I takie jest wrażenie po pobycie w tym miejscu. Niedopilnowane. A może po prostu zapuszczone.

Sam kirkut jest niewielki i dominuje na nim postawiony na szczycie ohel Elimelecha. Na drzewie ktoś zamontował systemem gospodarczym, czyli na odpierdol lampy. Całość jest zapuszczona, jakby nikomu nie zależało na jakimkolwiek porządku w tym miejscu. Jedna z macew stoi oparta obok pustej beczki (na śmieci?).

No dobrze, ale co z samym ohelem? Udało mi się wejść do niego. Wewnątrz panował mrok. Ciemność niewyraźnie rozświetlały płomienie świec.

Foto: Przemysław Saracen

W 2018 roku doszło tu do pożaru. Od płomienia setek świeczek zapłonęły plastikowe kwiaty powodujące spalenie niemal całego grobowca.

Mam mieszane uczucia po wizycie w tym miejscu. Z jednej strony rozumiem, że to miejsce kultu religijnego nie turystycznego.

Z drugiej strony nie chciałbym by miejsce, w którym spoczywa ważny dla przeszłości mojego narodu człowiek było miejscem zapuszczonym, niechlujnym i byle jakim. No nie może tak być.

Foto: Przemysław Saracen

Jeśli już jesteście w okolicy możecie tu przyjechać, ale nie miejcie żadnych oczekiwań, bo rozczarujecie się. Magia tego miejsca nie polega w żaden sposób na jego wyglądzie.

Jest nim historia Elimelecha oraz jego rola w historii światowego judaizmu.

Tylko tyle i aż tyle.

Przemek Saracen
Wychowałem się w duchu Tony`ego Halika, małżeństwa Gucwińskich oraz komiksowych przygód Kajka i Kokosza i tarapatów, w jakie pakował się literacki wojak Szwejk. Lubię wszystko, co dobre i oryginalne. Czasem dobra rozmowa jest bardziej fascynująca, niż najbardziej wymyślny film.

KOMENTARZE

2 KOMENTARZE

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

797ObserwującyObserwuj

Zobacz również

Stavanger. Øvre Holmengate. Tu życie tętni cały rok

Øvre Holmengate to jedna z najciekawszcyh ulic Stavanger, nazywana norweskim "Notting Hill". Przyciągające turystów kolorowe budynki oraz...

Ciekawostki o Norwegii. Oto zdjęcie przedstawiające pierwszą dostawę bananów w historii!

Czy wiedzieliście, że Norwegia jako drugi kraj w Europie, zaraz po Wielkiej Brytanii rozpoczęła import bananów? Miało...

“Ślęża: Śląski Olimp”. Wspaniałe miejsce wypoczynku na weekend.

Historia Ślęży przypomina mi nieco historię imperium Majów i Azteków podbitych przez Hiszpanów, którzy równając z ziemią...

Historia Króla Eryka II Wroga Księży i jego pięknej Margaret

Dziś cofniemy się do XI wieku a dokładniej do drugiej jego połowy., kiedy południową częścią Norwegii władał...

„Most nad Sundem.” Seria druga. Jeszcze bardziej w mrok.

Po niesamowitej pierwszej serii „Mostu nad Sundem” (o której możecie przeczytać tutaj) telewizyjny czas stanął w miejscu. Dosłownie i...
Sobótka
pochmurno z przejaśnieniami
3.9 ° C
4 °
3.9 °
93 %
4.6kmh
75 %
pt
9 °
sob
11 °
nie
9 °
pon
11 °
wt
12 °

Recenzje